 |
Sultan II. Mahmud'un eşi ve Sultan Abdülaziz'in annesi olan Pertevniyal Valide Sultan tarafından yaptırılan Pertevniyal Valide Sultan Camii, Neogotik tasarımıyla Selatin camileri arasında dikkat çekiyor.
|
Derlenilen bilgilere göre, halk arasında ''Valide Sultan Camii'' olarak da anılan cami, 1869-1871 yılları arasında inşa edildi. Planlarını Sarkis Balyan'ın çizdiği, Mimar Montani'nin mimarlığını yaptığı cami, Neogotik bir mimari tasarıma sahip.
Devlet ileri gelenlerinin, din bilginlerinin, hocaların katılımıyla yapılan caminin temel atma törenini, Pertevniyal Valide Sultan'ın meydanı görebilen bir evin penceresinden izlediği rivayet edilir.
Cami İmamı Habil Öndeş de Pertevniyal Valide Sultan'ın kimliği hakkında birçok rivayetler bulunduğunu belirterek, caminin yapılış hikayesini şöyle anlattı:
''Valide Sultan için kimisi Romanya'dan geldi der. Ailesi, çadırı bu caminin olduğu yere kurmuş. II. Mahmud buradan geçerken, onlar da padişahı görmek için çadırdan dışarı çıkmışlar. II.Mahmud da onu görüp beğenmiş ve saraya alınmasını emretmiş. Ancak Pertevniyal, sırf padişah çağırdığı için saraya gelmeyeceğini söyleyerek, bu teklifi kabul etmemiş. II. Mahmud bu cevap karşısında şaşırarak, 'sorun bakalım kendisi ne istermiş' diye haber göndermiş. O da, 'Beni gördüğü yere bir cami yaptırırsa giderim' demiş. Daha sonra oğlu olup 'valide sultan' unvanı alınca II. Mahmud kendisine yetki veriyor ve bu cami yaptırılıyor.''
Öndeş, caminin üst katında Pertevniyal Valide Sultan'ın kendine has odası ve abdesthanesi olduğunu anlatarak, ''Ramazanın son 15 gününü camide geçirirmiş'' dedi.
-GÖREVLİLERİ DE FARKLIYDI-
İstanbul'da Valide Sultan denilince ilk olarak Aksaray'daki caminin akla geldiğini anlatan Öndeş, caminin tezyinatı, akustiği ve yerinin çok güzel olduğunu vurguladı.
Öndeş, Pertevniyal Valide Sultan Camii'nin diğer camilere göre görevlileri itibarıyla da farklı olduğunu dile getirerek, şu bilgileri verdi:
''Pertevniyal Valide Sultan, bu camiyi yaptırırken çok özenmiş. Demiş ki 'Ülkenin en güzel sesli müezzinleri, en iyi Kur'an okuyanları ve en güzel vaaz edenleri benim camimde olacak. Bunun için benim camimde görev yapanlara, başka camilerde görev yapanlara ödenen paranın iki katı verilecek.' O zaman yarış başlamış, yarış olunca en güzel sesli müezzinler, en güzel okuyanlar burada görev almış.''
Valide Sultan Camii'nin kendine has özellikleri olduğuna işaret eden Öndeş, camide sabah ezanının Saba, öğlenin Uşşak, ikindinin Rast, akşamın Segah ve yatsının Hicaz makamında okunduğunu, içeride de her vakit namazın ayrı bir makam takip edilerek kılındığını bildirdi.
Habil Öndeş, ''Teravihleri de her dört rekatta bir ayrı makamda kıldırıyoruz. Ben geldiğimde böyle buldum, öyle de devam ettiriyorum'' diye konuştu.
-MİMARİ ÖZELLİKLERİ-
Neogotik yüzey bezemeleri Pertevniyal Valide Sultan Camii'ne ayrı bir güzellik kazandırıyor. Aynı bezeme zenginliği ve güzellik, caminin iç kısımları için de geçerlidir. Altın yaldızla parlatılan mavi rengin egemen olduğu kalem işi süslemeler, iç mekanda dikkat çekmektedir. Caminin Aksaray Meydanı'na bakan avlu kapısı, İstanbul'daki camiler için pek alışılmadık ve aynı zamanda da göz kamaştırıcıdır. Bu kapı, Osmanlı taş oyma sanatının nadide ürünlerindendir.
Tek şerefeli iki minaresi, Dolmabahçe Camii'nin minarelerinden daha geniş tutulmuş, iç mekan bakımından da bu camiden daha geniştir. Tek kubbesi yüksek, fakat küçüktür.
1956-59 arasındaki Aksaray Meydanı düzenlenmesi esnasında ''Sebil'' gibi camiye ait bazı unsurlar kaldırılmış veya yeri değiştirilmiştir.
Cami külliyesi; bir çeşme, bir kütüphane, Pertevniyal Valide Sultan'ın kendisi için yaptırdığı türbeden oluşmaktadır.
Bu Haber Toplam
154 defa okunmuştur. |
